Trách nhiệm nêu gương và chuẩn mực của viên chức

Cơ chế tự nguyện xin lui đối với nhân sự quản lý khi người thân vi phạm

Khung pháp lý ban hành năm 2026 đã bổ sung những quy định khắt khe hơn về văn hóa ứng xử và trách nhiệm nêu gương đối với những người giữ vị trí lãnh đạo, điều hành tại các đơn vị sự nghiệp công lập. Đáng chú ý, cơ quan nhà nước tạo điều kiện cho viên chức quản lý chủ động xin từ chức khi xuất hiện các yếu tố tiêu cực phát sinh từ gia đình.

Cụ thể, khi người thân trong gia đình (gồm người phối ngẫu hoặc con cái) sa vào các tệ nạn xã hội hoặc vi phạm pháp luật, đồng thời bị đơn vị có thẩm quyền xác định gây bất bình trong xã hội, ảnh hưởng tiêu cực đến hình ảnh cá nhân lẫn uy tín tổ chức, người quản lý có thể tự nguyện nộp đơn xin xin rút khỏi vị trí công tác. Quy định này đóng vai trò như một giải pháp văn minh, vừa giúp nhân sự chủ động xử lý việc gia đình, vừa bảo vệ tính liêm chính và sự tôn nghiêm của bộ máy công quyền.

Tiêu chuẩn đa chiều trong công tác kiểm tra, xếp loại viên chức

Việc xem xét mức độ hoàn thành nhiệm vụ của lực lượng lao động trong khu vực công không còn dừng lại ở các chỉ tiêu định tính thông thường, mà được định hình qua hệ thống tiêu chí toàn diện:

• Tư tưởng và kỷ luật: Đánh giá bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, việc chấp hành nội quy và chấp hành các quy phạm pháp luật hiện hành.

• Chuyên môn và thái độ: Xem xét trình độ nghiệp vụ, mức độ đáp ứng công việc, tinh thần hợp tác cùng đồng nghiệp và đặc biệt là sự tận tụy, văn minh khi tiếp xúc, phục vụ công dân cũng như doanh nghiệp.

• Tinh thần đổi mới: Ghi nhận khả năng sáng tạo, tư duy đột phá, sẵn sàng đảm nhận trách nhiệm vì lợi ích chung.

• Định lượng sản phẩm: Đo lường cụ thể qua khối lượng, chất lượng cùng tiến độ hoàn thành khối lượng công việc thực tế.

• Trách nhiệm của người đứng đầu: Riêng với nhóm quản lý, kết quả đánh giá còn gắn liền với hiệu quả vận hành của toàn bộ tập thể, năng lực quy tụ, đoàn kết nội bộ và kỹ năng tổ chức thực hiện nhiệm vụ.

Những giới hạn đỏ trong hoạt động nghề nghiệp của viên chức

Nhằm ngăn chặn hành vi lợi dụng vị trí công tác để trục lợi và bảo đảm sự trong sạch của hệ thống công vụ, pháp luật thiết lập các ranh giới nghiêm cấm bao gồm:

1. Sự tận tụy và phát ngôn: Cấm tuyệt đối hành vi né tránh, đùn đẩy trách nhiệm, tự ý bỏ việc, tham gia bãi công hoặc chia sẻ thông tin sai lệch làm tổn hại danh dự của quốc gia, địa phương và cơ quan công tác.

2. Quan điểm chính trị: Không lợi dụng nhiệm vụ được giao để lan truyền tư tưởng chống đối đường lối, chính sách hoặc làm suy thoái giá trị văn hóa, đạo đức xã hội.

3. Thực thi công vụ: Nghiêm cấm các biểu hiện tham nhũng, lãng phí, sách nhiễu, chiếm đoạt tài sản công hoặc có thái độ kỳ thị, phân biệt đối xử dưới bất kỳ hình thức nào.

4. Đạo đức nghề nghiệp: Không xâm phạm danh dự, uy tín của đồng nghiệp và nhân dân; đồng thời tuân thủ triệt để quy định cấm tại các luật chuyên ngành như Luật Phòng, chống tham nhũng, Luật Bảo vệ bí mật nhà nước.