TP.HCM dự thảo cơ chế vốn cho khởi nghiệp sáng tạo

1. Căn cứ pháp lý và tầm nhìn chiến lược của cơ chế hỗ trợ mới

Sự thay đổi trong chính sách tài chính cho khởi nghiệp sáng tạo tại TP.HCM không phải là bước đi đơn lẻ mà là kết quả của quá trình thể chế hóa các định hướng chiến lược cấp cao.

• Hoàn thiện hành lang pháp lý đồng bộ:

  • Cụ thể hóa các nhiệm vụ thẩm quyền được phân cấp tại dự thảo Luật Phát triển đô thị (điểm h khoản 2 Điều 28).

  • Đảm bảo tính tương thích tuyệt đối với Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, Nghị định số 268/2025/NĐ-CP và tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW.

• Đột phá dựa trên nền tảng thực tiễn:

  • Giai đoạn 2024 - 2025, việc triển khai Nghị quyết 20/2023/NQ-HĐND đã ghi nhận 35 chương trình hỗ trợ thành công cho 179 mô hình kinh doanh với nguồn vốn giải ngân vượt 18,3 tỷ đồng.

  • Thành công này tạo tiền đề thực tế quan trọng để chính quyền Thành phố nâng cấp chính sách, tăng cường hiệu quả đầu tư công và chuẩn hóa quy trình quản lý rủi ro ngân sách.
    
     

2. Mô hình phân cấp hỗ trợ tài chính theo chu kỳ sinh trưởng của dự án

Khác với các hình thức tài trợ cào bằng, chính sách mới xây dựng bộ tiêu chí tài chính riêng biệt, bám sát từng giai đoạn phát triển tự nhiên của một startup:

Phân tích chi tiết từng hạn mức:

• Giai đoạn Tiền ươm tạo (Khảo sát & Định hình):

  • Mục tiêu: Hỗ trợ nghiên cứu nhu cầu thị trường, kiểm chứng ý tưởng và xây dựng mô hình thử nghiệm ban đầu.

  • Hạn mức: Tối đa 50 triệu đồng/dự án trong thời gian không quá 6 tháng.

• Giai đoạn Ươm tạo (Thử nghiệm & Mở rộng mô hình):

  • Mục tiêu: Chuẩn hóa Sản phẩm tối thiểu khả thi (MVP), hoàn thiện mô hình kinh doanh thông qua tương tác với khách hàng thực tế.

  • Hạn mức: Tối đa 100 triệu đồng/dự án trong thời hạn tối đa 12 tháng.

• Giai đoạn Tăng tốc (Thương mại hóa & Bứt phá):

  • Mục tiêu: Dành cho các đơn vị đã phát sinh doanh thu hoặc có lượng người dùng ổn định, có nhu cầu gọi vốn và quy mô hóa hoạt động. Các dự án có vốn đối ứng hợp pháp sẽ nhận điểm ưu tiên.

  • Hạn mức: Tối đa 500 triệu đồng/dự án trong thời gian tối đa 12 tháng.

Lưu ý bản chất dòng tiền: Nguồn kinh phí hỗ trợ bao gồm cả chi phí nhân lực trực tiếp lẫn các gói dịch vụ đồng hành do tổ chức trung gian cung ứng, thay vì bàn giao toàn bộ tiền mặt cho chủ sở hữu dự án.

3. Vai trò "trục tọa độ" của các tổ chức trung gian và hạng mục giải ngân

Chính sách mới đặt các trung tâm đổi mới sáng tạo và cơ sở ươm tạo vào vị trí trung tâm của quy trình quản trị dòng vốn, giúp tối ưu hóa hiệu quả vận hành:

Các tổ chức trung gian có pháp nhân hợp lệ trên địa bàn Thành phố sẽ chịu trách nhiệm toàn bộ từ khâu xét duyệt hồ sơ, giám sát tiến độ giải ngân đến đo lường chỉ số đầu ra. Điều này giúp loại bỏ cơ chế "xin - cho" trực tiếp giữa cơ quan quản lý nhà nước và doanh nghiệp.

4. Nguyên tắc quản lý ngân sách: Công khai, bình đẳng và không trùng lặp

Để đảm bảo nguồn vốn đầu tư công được sử dụng đúng địa chỉ, dự thảo đưa ra các bộ đệm kiểm soát chặt chẽ:

• Sàng lọc loại trừ: Tuyệt đối không tiếp cận và hỗ trợ các ý tưởng thuộc danh mục ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh.

• Nguyên tắc lựa chọn tối ưu: Trường hợp dự án đáp ứng tiêu chí của nhiều chương trình hỗ trợ khác nhau từ ngân sách nhà nước, chủ thể chỉ được chọn một gói chính sách có lợi nhất, loại bỏ hoàn toàn tình trạng nhận vốn trùng lặp cho cùng một nội dung.

• Trưng cầu ý kiến đại chúng: Dự thảo được công khai trên Cổng thông tin điện tử TP.HCM tối thiểu 10 ngày để thu nhận ý kiến đóng góp đa chiều từ giới chuyên gia, cộng đồng startup và nhà đầu tư trước khi trình HĐND Thành phố phê du