Đề xuất mới sửa đổi Luật Bưu chính

Bối cảnh cấp thiết: Từ "Thư tín" dịch chuyển sang "Gói kiện" Cấu trúc thị trường bưu chính Việt Nam đã chứng kiến sự đảo chiều ngoạn mục trong một thập kỷ qua. Nếu như trước đây, dịch vụ chuyển phát thư truyền thống và báo chí chiếm tỷ trọng độc tôn, thì đến nay, hơn 90% sản lượng bưu gửi lại là các gói, kiện hàng hóa phục vụ mua sắm trực tuyến. Sự phát triển thần tốc của kinh tế số đã đặt ngành bưu chính vào vị trí trung tâm của chuỗi cung ứng. Hệ thống luật pháp cũ không còn tương thích với mô hình quản trị dựa trên dữ liệu, định danh số hay các nền tảng công nghệ thông minh mà doanh nghiệp đang áp dụng. Do đó, việc thay thế văn bản luật hiện hành là một đòi hỏi tất yếu từ thực tế.

Những định hướng thay đổi cốt lõi trong Dự thảo mới Dự thảo Luật Bưu chính (sửa đổi) tập trung vào 3 trục xương sống nhằm đồng bộ hóa với hệ thống pháp luật liên quan (như Luật Đầu tư, Luật Doanh nghiệp) và các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới:

1. Số hóa hạ tầng bưu chính: Tạo cơ chế pháp lý thông thoáng để khuyến khích doanh nghiệp chuyển đổi số, xây dựng hệ thống mã bưu chính quốc gia thông minh gắn với định vị số, phát triển các trung tâm chia chọn tự động và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong phân phối.

2. Đảm bảo an toàn chuỗi cung ứng vật chất và dòng dữ liệu: Dự thảo bổ sung các quy định chặt chẽ về bảo mật thông tin cá nhân của khách hàng, quy chuẩn an toàn dữ liệu mạng và quy trình kiểm soát nghiêm ngặt đối với hàng hóa lưu thông nhằm phòng chống gian lận thương mại.

3. Cạnh tranh lành mạnh và giảm thủ tục hành chính: Đơn giản hóa điều kiện cấp phép, minh bạch hóa các danh mục dịch vụ dành riêng, ngăn chặn hành vi độc quyền hoặc trợ cấp chéo bất hợp pháp, tạo sân chơi bình đẳng cho cả doanh nghiệp trong nước và nhà đầu tư nước ngoài.

Tác động sâu rộng đến cộng đồng doanh nghiệp Văn bản quy phạm pháp luật này khi được thông qua sẽ tác động trực tiếp đến toàn bộ các doanh nghiệp bưu chính, chuyển phát nhanh và logistics. Việc lấy ý kiến thông qua Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) là cơ hội quan trọng để các bên liên quan trực tiếp đóng góp tiếng nói, đảm bảo tính khả thi và cân bằng lợi ích giữa cơ quan quản lý nhà nước với cộng đồng kinh doanh. Sự hoàn thiện của đạo luật này hứa hẹn sẽ giải phóng nguồn lực, tối ưu hóa chi phí vận tải quốc gia và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng một cách toàn diện.