Từ 28/9/2026, người nước ngoài dễ dùng định danh điện tử hơn

Mở rộng đáng kể nhóm người nước ngoài được cấp tài khoản

Một trong những điểm đáng chú ý nhất của Nghị định 320 là thay đổi cách xác định đối tượng người nước ngoài có thể được cấp tài khoản định danh điện tử. Theo quy định mới, người nước ngoài nhập cảnh hợp pháp vào Việt Nam hoặc đang cư trú hợp pháp tại Việt Nam có thể được cấp tài khoản khi có nhu cầu, đồng thời tài khoản này không còn được phân chia theo các mức độ như cách tiếp cận trước đây.

Điều này có ý nghĩa thực tế khá lớn. Việc tiếp cận tài khoản định danh điện tử không còn đặt nặng vào một loại giấy tờ cư trú cụ thể, mà chuyển trọng tâm sang hai yếu tố: người nước ngoài phải nhập cảnh hoặc cư trú hợp pháp và có nhu cầu sử dụng danh tính điện tử.

Với nhóm chuyên gia, lao động nước ngoài, nhà đầu tư, người nước ngoài thường xuyên thực hiện thủ tục hành chính hoặc sử dụng dịch vụ tại Việt Nam, thay đổi này có thể giúp giảm đáng kể những trở ngại khi tiếp cận hệ thống số của cơ quan nhà nước.

Không còn chia tài khoản của người nước ngoài theo mức độ

Nghị định mới cũng tạo ra một cách tiếp cận đơn giản hơn khi bỏ việc phân loại tài khoản định danh điện tử của người nước ngoài theo mức độ. Trong khi công dân Việt Nam vẫn có tài khoản định danh điện tử mức độ 01 và mức độ 02 theo quy định riêng, tài khoản của người nước ngoài được xác định theo một cơ chế thống nhất.

Điểm đáng chú ý nằm ở phạm vi sử dụng. Tài khoản định danh điện tử của người nước ngoài có thể được dùng để đăng nhập, xác thực, tích hợp, lưu trữ, quản lý và chia sẻ thông tin; đồng thời sử dụng các dịch vụ, tiện ích trên ứng dụng định danh quốc gia cũng như những hệ thống đã kết nối với hệ thống định danh và xác thực điện tử.

Như vậy, định danh điện tử đang được định hướng trở thành một phương thức xác thực xuyên suốt thay vì chỉ là công cụ phục vụ một thủ tục hành chính riêng lẻ.

Thủ tục đăng ký được thiết kế theo hướng trực tiếp và rõ ràng

Từ ngày 28/9/2026, người nước ngoài có nhu cầu cấp tài khoản sẽ đến cơ quan quản lý xuất nhập cảnh Công an cấp tỉnh, xuất trình hộ chiếu hoặc giấy tờ có giá trị đi lại quốc tế để thực hiện thủ tục. Người đăng ký phải cung cấp thông tin theo mẫu, trong đó có số thuê bao di động chính chủ và địa chỉ thư điện tử nếu có.

Trong quá trình tiếp nhận, cán bộ có thẩm quyền sẽ nhập thông tin vào hệ thống, thu nhận ảnh khuôn mặt và dấu vân tay để đối chiếu với Cơ sở dữ liệu quốc gia về xuất nhập cảnh. Người nước ngoài cũng được hướng dẫn cài đặt ứng dụng định danh quốc gia và thực hiện các bước cần thiết trên ứng dụng.

Đối với người nước ngoài dưới 14 tuổi, người được giám hộ hoặc người được đại diện, người đại diện hoặc người giám hộ sử dụng số thuê bao di động chính chủ của mình để thực hiện việc kê khai, đăng ký theo quy định.

Thời gian giải quyết được rút gọn, phụ thuộc dữ liệu sinh trắc học

Một thay đổi khác có tính thực tiễn cao là thời hạn xử lý hồ sơ. Nghị định 320 quy định:

• Trường hợp đã có thông tin về ảnh khuôn mặt và vân tay trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về xuất nhập cảnh: không quá 02 ngày làm việc.
• Trường hợp chưa có thông tin về ảnh khuôn mặt và vân tay: không quá 05 ngày làm việc.

Cách quy định này cho thấy dữ liệu sinh trắc học là yếu tố quan trọng trong quá trình xác thực danh tính. Khi thông tin đã có sẵn và có thể đối chiếu trên hệ thống, việc cấp tài khoản được xử lý trong thời gian ngắn hơn. Ngược lại, trường hợp chưa có dữ liệu cần thiết sẽ có thời gian xử lý dài hơn để bảo đảm yêu cầu xác minh.

Đây cũng là hướng tiếp cận phù hợp với quá trình xây dựng hệ thống quản lý dựa trên dữ liệu, trong đó việc kết nối và khai thác các cơ sở dữ liệu có vai trò quyết định đối với tốc độ giải quyết thủ tục.

Giấy tờ được tích hợp, giảm áp lực xuất trình hồ sơ giấy

Không chỉ dừng ở việc cấp tài khoản, Nghị định 320 còn mở rộng cơ chế tích hợp thông tin và giấy tờ trên ứng dụng định danh quốc gia. Các giấy tờ được cơ quan có thẩm quyền cấp có thể được cập nhật, đồng bộ vào hệ thống khi đáp ứng điều kiện kết nối dữ liệu.

Đáng chú ý, khi thông tin hoặc giấy tờ đã được tích hợp trên ứng dụng, cơ quan, tổ chức, cá nhân khi giải quyết thủ tục hành chính, dịch vụ công, giao dịch dân sự và các hoạt động liên quan không được yêu cầu xuất trình bản chính hoặc bản sao của những giấy tờ đã được tích hợp, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.

Đối với người nước ngoài, đây có thể là thay đổi mang tính thiết thực bởi nhiều thủ tục tại Việt Nam trước đây thường gắn với việc xuất trình hộ chiếu, thị thực hoặc giấy tờ chứng minh tình trạng cư trú.

Tác động rộng hơn đối với người nước ngoài tại Việt Nam

Nhìn ở góc độ chính sách, Nghị định 320 không đơn thuần sửa đổi thủ tục cấp tài khoản. Văn bản này đang đưa định danh điện tử tiến gần hơn đến vai trò là hạ tầng xác thực dùng chung cho nhiều hoạt động trên môi trường số.

Người nước ngoài có tài khoản định danh điện tử có thể sử dụng tài khoản để tiếp cận các tiện ích và hệ thống đã kết nối, đồng thời được cung cấp một kênh giao tiếp trên ứng dụng định danh quốc gia. Các cơ quan nhà nước có thể sử dụng kênh này để gửi thông báo liên quan và tiếp nhận phản ánh, kiến nghị của người sử dụng.

Đáng chú ý, Nghị định cũng đặt ra yêu cầu các nền tảng số quốc gia phải tích hợp việc sử dụng tài khoản định danh điện tử trong xác thực, đăng nhập và giao dịch chậm nhất trước ngày 31/12/2026. Đây là dấu hiệu cho thấy phạm vi ứng dụng của định danh điện tử sẽ tiếp tục mở rộng trong thời gian tới.

Doanh nghiệp cũng cần chủ động thích ứng

Những thay đổi này không chỉ tác động đến cá nhân người nước ngoài. Doanh nghiệp có sử dụng lao động nước ngoài, cung cấp dịch vụ cho khách hàng quốc tế hoặc thường xuyên thực hiện thủ tục với người nước ngoài cũng cần lưu ý đến phương thức xác thực mới.

Khi định danh điện tử ngày càng được sử dụng rộng rãi, doanh nghiệp có thể phải điều chỉnh quy trình tiếp nhận hồ sơ, xác minh khách hàng, xử lý thủ tục và lưu trữ thông tin theo hướng ưu tiên dữ liệu điện tử. Đồng thời, việc khai thác thông tin định danh phải đi cùng yêu cầu bảo mật và tuân thủ pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Vì vậy, lợi ích của chính sách không chỉ nằm ở việc “bớt giấy tờ” mà còn ở khả năng hình thành một quy trình xác thực thống nhất, nhanh chóng và có khả năng liên thông giữa nhiều hệ thống.

Thay đổi quan trọng trong quá trình số hóa thủ tục hành chính

Có thể thấy, từ ngày 28/9/2026, Nghị định 320/2026/NĐ-CP tạo ra một bước chuyển đáng chú ý trong chính sách định danh điện tử đối với người nước ngoài. Việc mở rộng đối tượng, bỏ phân loại mức độ đối với tài khoản của người nước ngoài, rút ngắn thời gian xử lý và tăng khả năng tích hợp giấy tờ sẽ giúp quá trình tiếp cận dịch vụ số tại Việt Nam thuận lợi hơn.

Quan trọng hơn, chính sách mới cho thấy định hướng chuyển từ quản lý dựa nhiều vào giấy tờ sang xác thực dựa trên dữ liệu. Nếu hệ thống dữ liệu được kết nối đồng bộ và các cơ quan, doanh nghiệp thực hiện đúng quy định về bảo mật, định danh điện tử sẽ trở thành một công cụ quan trọng để đơn giản hóa thủ tục, nâng cao hiệu quả quản lý và tạo môi trường giao dịch số thuận tiện hơn cho cả người Việt Nam và người nước ngoài.