Ông Trump yêu cầu điều tra dân số, loại trừ nhập cư bất hợp pháp

Trên mạng xã hội Truth Social ngày 7.8, ông Trump cho biết dữ liệu sẽ được thu thập dựa trên “các con số và thực tế cập nhật”, đồng thời tận dụng kết quả cũng như thông tin từ cuộc bầu cử tổng thống năm 2024, theo Reuters. Ông khẳng định, trong khuôn khổ thay đổi này, những người “đang ở Mỹ bất hợp pháp” sẽ không được tính vào số liệu điều tra dân số — cuộc khảo sát vốn diễn ra 10 năm một lần và tiêu tốn ngân sách lớn.

Theo hãng tin AP, đây là dấu hiệu cho thấy chính quyền Trump có thể tìm cách đưa yếu tố chính trị vào công tác thống kê dân số, vốn ảnh hưởng trực tiếp đến việc phân chia ghế tại Hạ viện và phân bổ ngân sách liên bang.

Tranh cãi về cách tính dân số không phải mới. Ngay từ nhiệm kỳ đầu, ông Trump từng tìm cách thêm câu hỏi về quyền công dân vào điều tra dân số 2020, nhưng bị Tòa án Tối cao chặn lại vào năm 2019 vì cho rằng lý do chính quyền đưa ra là “ngụy tạo”. Sau khi ông Joe Biden lên nắm quyền năm 2021, chính phủ đã tái khẳng định phương pháp truyền thống: tính tất cả những người đang sinh sống trong tiểu bang, bất kể tình trạng nhập cư. Khi trở lại Nhà Trắng tháng 1 vừa qua, ông Trump lập tức bãi bỏ quyết định này.

Cuộc tổng điều tra dân số tiếp theo dự kiến diễn ra vào năm 2030, tiêu tốn khoảng 14 tỉ USD theo Văn phòng Trách nhiệm giải trình Chính phủ Mỹ (GAO). Hiện chưa rõ ông Trump muốn áp dụng thay đổi này cho điều tra dân số 2030 hay tổ chức một cuộc khảo sát giữa kỳ, cũng như liệu dữ liệu đó có được dùng để phân bổ lại ghế quốc hội hay không.

Song song, chính quyền Trump đã triển khai chiến dịch truy quét và trục xuất người nhập cư trái phép trên toàn quốc, dẫn đến nhiều vụ kiện tụng. Các bang do đảng Cộng hòa kiểm soát như Texas, Florida cũng đang thúc đẩy việc vẽ lại bản đồ bầu cử nhằm củng cố lợi thế giành ghế tại Hạ viện trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm tới.