Hệ thống Tòa án Bắc Ninh và cơ cấu TANDTC mới

Đột phá trong sắp xếp hệ thống TAND tỉnh Bắc Ninh sau sáp nhập

Căn cứ theo Quyết định 114/QĐ-TANDTC năm 2025, hệ thống tổ chức bộ máy và mạng lưới các cơ quan xét xử tại tỉnh Bắc Ninh đã được quy hoạch, sắp xếp lại đồng bộ nhằm tinh gọn bộ máy và nâng cao hiệu quả giải quyết các tranh chấp pháp lý cho người dân.

Theo mô hình mới, hệ thống Tòa án nhân dân trên địa bàn được phân bổ khoa học thành các cấp trụ sở rõ ràng:

• Trụ sở chính cấp tỉnh: Đặt tại Tổ dân phố An Phong, phường Tân Tiến, tỉnh Bắc Ninh, đóng vai trò hạt nhân trung tâm chỉ đạo toàn hệ thống.

• Hệ thống TAND các khu vực (từ khu vực 1 đến khu vực 9): Được phân bổ trải đều trên các địa bàn trọng điểm như thành phố Bắc Giang, thành phố Từ Sơn, các phường Kinh Bắc, Quế Võ, Thuận Thành và các huyện lân cận. Các trụ sở này được đầu tư khang trang tại các tuyến đường chính (như số 62 Xương Giang, số 46 Nguyễn Gia Thiều, hay số 71 Âu Cơ) nhằm tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho người dân tiếp cận công lý, thực hiện quyền và nghĩa vụ tố tụng một cách nhanh chóng, minh bạch.

Vị thế, nhiệm vụ và quyền hạn tối cao của TAND tối cao

Ở cấp độ quốc gia, Tòa án nhân dân tối cao giữ vị trí là cơ quan xét xử cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (được quy định chi tiết tại Luật Tổ chức Tòa án nhân dân 2024 và luật sửa đổi, bổ sung năm 2025). Thẩm quyền và nhiệm vụ của cơ quan này mang tính chiến lược trong việc định hình nền tư pháp nước nhà:

1. Công tác xét xử và giám đốc tư pháp: Trực tiếp thực hiện việc giám đốc thẩm, tái thẩm các bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật nhưng bị kháng nghị; đồng thời thực hiện xét xử phúc thẩm các vụ án hình sự theo thẩm quyền định định.

2. Thống nhất áp dụng pháp luật: Chịu trách nhiệm tổng kết thực tiễn xét xử, phát triển hệ thống án lệ nhằm bảo đảm tính thống nhất trong việc áp dụng pháp luật của các cấp tòa án trên toàn quốc.

3. Quản lý tư pháp và đào tạo nguồn nhân lực: Quản lý toàn diện các Tòa án nhân dân và Tòa án quân sự về mặt tổ chức, bảo đảm nguyên tắc độc lập giữa các cơ quan xét xử. Đồng thời, chủ trì công tác đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ Thẩm phán, Thẩm tra viên, Thư ký Tòa án và các chức danh tư pháp khác.

4. Hợp tác quốc tế và kiểm tra nghiệp vụ: Thực hiện thanh tra, kiểm tra nghiệp vụ để kiểm soát quyền lực, phòng chống tham nhũng, lãng phí trong nội bộ ngành; đồng thời đẩy mạnh quan hệ hợp tác quốc tế nhằm nâng cao vị thế nền tư pháp Việt Nam trên trường quốc tế.

Cơ cấu chức vụ, chức danh trong các đơn vị thuộc TAND tối cao

Theo quy định tại Thông tư 03/2025/TT-TANDTC, hệ thống nhân sự và các chức danh lãnh đạo, chuyên môn trong các đơn vị trực thuộc Tòa án nhân dân tối cao được chuẩn hóa vô cùng chi tiết:

• Tại các Tòa Phúc thẩm: Gồm có Chánh tòa, Phó Chánh tòa, Trưởng phòng (hoặc tương đương), Phó Trưởng phòng, cùng đội ngũ Thẩm phán Tòa án nhân dân, Thẩm tra viên, Thư ký Tòa án và các công chức, người lao động khác.

• Tại các Vụ, Cục và đơn vị tương đương: Cơ cấu lãnh đạo bao gồm Vụ trưởng/Cục trưởng, Phó Vụ trưởng/Phó Cục trưởng, Trưởng/Phó phòng, kết hợp chặt chẽ với lực lượng Thẩm phán, Thẩm tra viên và công chức chuyên môn.

• Các cơ quan báo chí, truyền thông và đào tạo: Báo Công lý và Tạp chí Tòa án nhân dân được quản lý bởi Tổng Biên tập, Phó Tổng Biên tập và các phòng ban chuyên môn nghiệp vụ; trong khi đó Học viện Tòa án vận hành dưới sự điều hành của Giám đốc, Phó Giám đốc Học viện cùng các Khoa chuyên ngành, đảm bảo cung cấp nguồn nhân lực pháp lý chất lượng cao cho đất nước.