Sửa Luật Thuế TNDN & Đất phi nông nghiệp: Tác động toàn diện

1. Tác động kép đến "hầu bao" của mọi doanh nghiệp

Khác với các chính sách quản lý chuyên ngành chỉ ảnh hưởng đến một nhóm đối tượng cụ thể, Dự thảo sửa đổi lần này tạo ra tác động toàn diện và sâu rộng đến 100% doanh nghiệp đang hoạt động tại Việt Nam.

Việc điều chỉnh đồng thời hai sắc thuế này tạo ra một "tác động kép" lên cấu trúc tài chính của doanh nghiệp. Trong khi Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp định hình các khoản chi phí cố định (đặc biệt lớn đối với các ngành sản xuất, bất động sản, kho bãi, logistics), thì Thuế thu nhập doanh nghiệp lại can thiệp trực tiếp vào dòng tiền ròng cuối cùng mà doanh nghiệp được giữ lại để tái đầu tư hoặc chia cổ tức.

2. Thuế Thu nhập doanh nghiệp: Kỳ vọng cởi trói chi phí

Luật Thuế TNDN hiện hành đã trải qua một thời gian dài áp dụng và dần bộc lộ nhiều điểm không còn bắt kịp tốc độ vận động của nền kinh tế số. Thông qua đợt sửa đổi này, cộng đồng doanh nghiệp đặt ra nhiều kỳ vọng lớn:

• Mở rộng danh mục "chi phí được trừ": Các doanh nghiệp mong muốn những khoản chi mang tính chất thiết yếu trong bối cảnh mới (như chi phí phúc lợi cho nhân viên, chi phí chuyển đổi số, an ninh mạng, bảo vệ môi trường) sẽ được luật hóa rõ ràng và nới lỏng trần khống chế.

• Tái cấu trúc chính sách ưu đãi: Cơ chế ưu đãi thuế dự kiến sẽ được tinh chỉnh để hướng dòng vốn đầu tư vào các lĩnh vực ưu tiên như công nghệ cao, kinh tế tuần hoàn, chip bán dẫn và năng lượng xanh, tạo động lực thực chất thay vì những ưu đãi dàn trải.

3. Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp: Bài toán mặt bằng sản xuất

Đối với các doanh nghiệp sản xuất, mặt bằng là tư liệu sản xuất cốt lõi. Bất kỳ sự thay đổi nào trong phương pháp tính thuế, căn cứ tính thuế hoặc thuế suất sử dụng đất phi nông nghiệp đều có thể làm đội chi phí vận hành một cách đột biến.

Việc sửa đổi Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp cần phải giải quyết được bài toán hài hòa: vừa đảm bảo nguồn thu cho ngân sách địa phương, vừa không biến thuế đất thành gánh nặng oằn vai khiến doanh nghiệp chùn bước trong việc mở rộng quy mô nhà xưởng. Sự minh bạch và ổn định trong cách định giá tính thuế là yếu tố sống còn mà các doanh nghiệp đang chờ đợi ở dự thảo này.

4. Đừng để chính sách quyết định thay bạn

Thuế là công cụ điều tiết của Nhà nước, nhưng chi phí tuân thủ lại do chính doanh nghiệp gánh chịu. VCCI hiện đang mở cổng tiếp nhận ý kiến để gửi lên Ban soạn thảo của Bộ Tài chính.

Nếu các doanh nghiệp và hiệp hội giữ thái độ thụ động, không tham gia đánh giá và lượng hóa các tác động tài chính từ dự thảo, nguy cơ đối mặt với những rào cản tài chính bất hợp lý khi Luật đi vào thực thi là rất lớn. Do đó, các đơn vị cần khẩn trương nghiên cứu, đưa ra các kịch bản mô phỏng tác động lên chính doanh nghiệp mình và gửi văn bản phản biện, đề xuất sửa đổi cụ thể về Ban Pháp chế VCCI. Sự lên tiếng kịp thời lúc này chính là hành động thiết thực nhất để tự bảo vệ dòng tiền và tương lai phát triển của doanh nghiệp.