Từ 01/10/2026, Thành phố có thể thu phí chống ùn tắc

HĐND Thành phố được quyết định biện pháp hạn chế xe cá nhân

Theo điểm g khoản 1 Điều 14 Luật Phát triển đô thị 2026, Hội đồng nhân dân Thành phố được giao thẩm quyền ban hành chính sách, biện pháp nhằm hạn chế phương tiện giao thông cá nhân đi vào khu vực trung tâm.

Mục tiêu của chính sách là giảm ùn tắc giao thông và kiểm soát lượng phát thải từ phương tiện.

Đáng chú ý, cùng với việc hạn chế xe cá nhân, Thành phố còn được phép áp dụng phí giảm ùn tắc giao thông.

Quy định này tạo cơ sở pháp lý để từng Thành phố chủ động xây dựng phương án quản lý giao thông phù hợp với tình trạng hạ tầng, mật độ phương tiện và điều kiện thực tế của địa phương.

Tuy nhiên, Luật Phát triển đô thị 2026 mới chỉ trao thẩm quyền và xác định định hướng chính sách, chưa ấn định một mức phí chung áp dụng trên toàn quốc.

Chưa có mức phí hoặc thời gian thu cụ thể

Một vấn đề cần lưu ý là việc Luật cho phép áp dụng phí không đồng nghĩa với việc từ ngày 01/10/2026 người dân sẽ mặc nhiên phải nộp một khoản phí khi đi vào trung tâm Thành phố.

Luật chưa quy định cụ thể các nội dung như mức phí, nhóm phương tiện phải nộp, thời gian thu hoặc ranh giới khu vực áp dụng.

Những vấn đề này thuộc thẩm quyền của Hội đồng nhân dân Thành phố và cần được xây dựng dựa trên tình hình thực tế.

Do đó, việc có thu phí hay không, thu ở mức nào và áp dụng đối với những phương tiện nào còn phụ thuộc vào chính sách cụ thể được Thành phố ban hành.

Thành phố được xây dựng vùng phát thải thấp

Không chỉ kiểm soát ùn tắc, Luật Phát triển đô thị 2026 còn hướng đến mục tiêu cải thiện chất lượng môi trường thông qua phát triển giao thông xanh.

Theo điểm i khoản 1 Điều 14, Hội đồng nhân dân Thành phố được quy định lộ trình chuyển đổi, phát triển giao thông xanh.

Đồng thời, Thành phố có thể xác định phạm vi vùng phát thải thấp, trong đó áp dụng các biện pháp hạn chế phương tiện giao thông nhằm cải thiện chất lượng không khí.

Cơ chế này cho phép chính quyền địa phương tập trung kiểm soát phương tiện tại những khu vực có nguy cơ ô nhiễm cao, thay vì áp dụng một biện pháp đồng nhất cho toàn bộ địa bàn.

Việc xác định vùng phát thải thấp cũng có thể được kết hợp với lộ trình chuyển đổi phương tiện và phát triển hệ thống giao thông sạch hơn.

Có chính sách hỗ trợ chuyển sang phương tiện năng lượng sạch

Bên cạnh biện pháp hạn chế phương tiện gây ùn tắc hoặc phát thải cao, Thành phố còn được trao thẩm quyền thực hiện các chính sách hỗ trợ quá trình chuyển đổi phương tiện.

Theo điểm d khoản 1 Điều 14, Thành phố có thể ban hành chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang phương tiện sử dụng năng lượng sạch.

Đồng thời, địa phương có thể áp dụng các biện pháp hạn chế việc sử dụng phương tiện phát sinh mức phát thải gây ô nhiễm môi trường.

Như vậy, định hướng của Luật không chỉ tập trung vào việc hạn chế phương tiện cá nhân mà còn đặt ra yêu cầu tạo điều kiện để người dân chuyển sang các phương thức giao thông thân thiện hơn với môi trường.

UBND Thành phố được kiểm soát phương tiện theo điều kiện thực tế

Khoản 2 Điều 14 Luật Phát triển đô thị 2026 cũng giao Ủy ban nhân dân Thành phố thẩm quyền kiểm soát hoạt động của phương tiện giao thông.

Việc kiểm soát được xem xét dựa trên nhiều yếu tố, trong đó có:

• Mức độ gây ùn tắc của phương tiện;
• Khả năng đáp ứng của hệ thống hạ tầng giao thông hiện có;
• Yêu cầu bảo đảm trật tự đô thị;
• Mục tiêu chuyển đổi xanh.

Điều này cho phép hoạt động quản lý phương tiện được điều chỉnh linh hoạt theo từng khu vực và từng giai đoạn phát triển đô thị.

Thay vì chỉ dựa vào một biện pháp duy nhất, Thành phố có thể kết hợp hạn chế phương tiện, thu phí chống ùn tắc, xây dựng vùng phát thải thấp và hỗ trợ chuyển đổi phương tiện sạch.