Từ 01/7/2026, hàng hóa nào được bán hàng đa cấp?

1. Hiểu thế nào về kinh doanh theo phương thức đa cấp?

Theo Nghị định 137/2026/NĐ-CP, kinh doanh theo phương thức đa cấp là hình thức tổ chức hoạt động kinh doanh thông qua một mạng lưới người tham gia được phân thành nhiều cấp, nhiều nhánh.

Điểm đặc trưng của mô hình này là người tham gia có thể nhận hoa hồng, tiền thưởng hoặc lợi ích kinh tế khác dựa trên kết quả kinh doanh của chính mình và của những người khác trong mạng lưới.

Như vậy, không phải cứ có nhiều người tham gia hoặc có cơ chế giới thiệu người mới thì đều được xem là bán hàng đa cấp. Hoạt động phải đáp ứng các dấu hiệu pháp lý được quy định và do doanh nghiệp có Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động bán hàng đa cấp tổ chức.

Người tham gia cũng phải giao kết hợp đồng tham gia bán hàng đa cấp với doanh nghiệp theo quy định.

2. Pháp luật mới xác định hàng hóa được kinh doanh đa cấp ra sao?

Một trong những nội dung đáng chú ý của Nghị định 137/2026/NĐ-CP là quy định về đối tượng của hoạt động kinh doanh đa cấp.

Theo Điều 4 Nghị định 137/2026/NĐ-CP, về nguyên tắc, phương thức đa cấp chỉ được sử dụng để kinh doanh hàng hóa.

Điều này đồng nghĩa các đối tượng không phải là hàng hóa không được đưa vào mô hình kinh doanh đa cấp, trừ trường hợp pháp luật chuyên ngành có quy định khác.

Đáng chú ý, Nghị định không xây dựng một danh sách dài các sản phẩm “được phép” kinh doanh đa cấp. Thay vào đó, pháp luật sử dụng phương pháp loại trừ: hàng hóa được kinh doanh nếu không thuộc nhóm bị cấm.

3. Những nhóm hàng hóa bị loại khỏi hoạt động đa cấp

Theo quy định mới, doanh nghiệp cần rà soát kỹ sản phẩm trước khi đưa vào hệ thống kinh doanh đa cấp.

Các nhóm hàng hóa không được kinh doanh theo phương thức đa cấp gồm:

• Thuốc;
• Thiết bị y tế;
• Thuốc thú y và thuốc thú y thủy sản;
• Thuốc bảo vệ thực vật;
• Một số hóa chất, chế phẩm diệt côn trùng, diệt khuẩn thuộc diện hạn chế hoặc cấm sử dụng trong lĩnh vực gia dụng và y tế;
• Hóa chất nguy hiểm;
• Sản phẩm nội dung số.

Do đó, doanh nghiệp không thể chỉ căn cứ vào việc một sản phẩm đang được lưu hành hợp pháp trên thị trường để kết luận sản phẩm đó có thể được đưa vào hệ thống bán hàng đa cấp.

Trước khi triển khai, cần đối chiếu tính chất và phân loại hàng hóa với các nhóm bị loại trừ theo Nghị định 137/2026/NĐ-CP và pháp luật chuyên ngành có liên quan.

4. Doanh nghiệp phải khai báo những gì về sản phẩm?

Việc sản phẩm thuộc nhóm hàng hóa được phép mới chỉ là điều kiện ban đầu.

Khi thực hiện thủ tục đề nghị cấp Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động bán hàng đa cấp, doanh nghiệp phải lập danh mục hàng hóa dự kiến kinh doanh theo phương thức này.

Theo khoản 5 Điều 10 Nghị định 137/2026/NĐ-CP, danh mục phải thể hiện các thông tin cơ bản như:

• Tên sản phẩm;
• Chủng loại;
• Nguồn gốc, xuất xứ;
• Quy cách đóng gói;
• Giá bán;
• Số điểm thưởng tương ứng với giá bán;
• Thời điểm bắt đầu áp dụng.

Quy định này giúp cơ quan quản lý và người tham gia có cơ sở xác định rõ sản phẩm đang được đưa vào hệ thống kinh doanh, thay vì chỉ công bố chung chung về nhóm hàng hóa.

5. Thay đổi danh mục hàng hóa phải công khai trước

Trong quá trình hoạt động, doanh nghiệp có thể phát sinh nhu cầu điều chỉnh thông tin về sản phẩm.

Khi có thay đổi, doanh nghiệp phải công bố công khai thông tin trên trang thông tin điện tử của mình trước khi áp dụng và chịu trách nhiệm về nội dung đã công bố.

Đặc biệt, theo khoản 3 Điều 13 Nghị định 137/2026/NĐ-CP, việc thay đổi danh mục hàng hóa phải được công khai ít nhất 05 ngày làm việc trước thời điểm áp dụng.

Nội dung công khai bao gồm:

• Thông báo về việc điều chỉnh danh mục, trong đó nêu rõ nội dung thay đổi và thời điểm áp dụng;
• Danh mục hàng hóa sau khi điều chỉnh;
• Phiếu công bố sản phẩm hoặc tài liệu có giá trị tương đương theo quy định pháp luật.

Như vậy, doanh nghiệp không nên tự ý đưa sản phẩm mới hoặc thay đổi thông tin sản phẩm trong hệ thống mà chưa thực hiện nghĩa vụ công khai theo quy định.

6. Doanh nghiệp cần lưu ý gì khi kinh doanh đa cấp từ năm 2026?

Từ ngày 01/7/2026, doanh nghiệp hoạt động theo phương thức đa cấp cần kiểm soát sản phẩm ngay từ khâu xây dựng danh mục hàng hóa.

Có thể lưu ý ba vấn đề chính:

Thứ nhất, xác định đúng đối tượng kinh doanh. Hoạt động đa cấp về nguyên tắc chỉ được thực hiện đối với hàng hóa.

Thứ hai, rà soát nhóm hàng hóa bị loại trừ. Đặc biệt là các sản phẩm thuộc lĩnh vực dược phẩm, thiết bị y tế, thuốc thú y, thuốc bảo vệ thực vật và hóa chất.

Thứ ba, bảo đảm nghĩa vụ công khai thông tin. Mọi thay đổi về danh mục hàng hóa phải được công bố đúng thời hạn và doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm về thông tin đã công bố.

Những yêu cầu này nhằm tăng tính minh bạch của hoạt động bán hàng đa cấp, đồng thời giúp người tham gia có đầy đủ thông tin trước khi đưa sản phẩm vào hoạt động kinh doanh.

Tóm lại, từ 01/7/2026, bán hàng đa cấp về nguyên tắc chỉ được thực hiện đối với hàng hóa và phải loại trừ các nhóm sản phẩm mà Nghị định 137/2026/NĐ-CP quy định. Doanh nghiệp cũng cần thực hiện đầy đủ nghĩa vụ kê khai, công khai và cập nhật danh mục hàng hóa trước khi áp dụng.